هفت سین خدا!

بسم الله الرحمن الرحیم

سفره هفت سینی را به رسم سنت هر ساله در حال چیدن بودیم.

اوّلین چیزی را که با گفتن بسم الله  در سفره می گذاشتیم همیشه  قرآن خانوادگی مان بود که در انتها آن تاریخ و زمان ولادت خود و کودکان مان درج گردیده است.

همان طور که همسرم در پی چیدن هفت سین  بود، قرآن را از میان سفره برداشتم و نیّت کردم و آن را گشودم ، سوره «یاسین» آمد. به به چه مناسبتی!!  اوّلین سین قرآنی خویش را در سفره دلم چیدم: «سلام قولا من رب رحیم»_{^{( 50، یس).}}

سلام، اصل اسلام و راه سلامت زیستن انسان که توسط خالق و گوینده قرآن وضع گردیده است.

و در ادامه این نفس گیری از زلال قرآن سوره صافات را قرائت کردم تا هفت سین را درون سفره دلی که در آغاز سال پهن نموده ام کامل گردانم، «سلام علی نوح فی العالمین»_{^{( 79 ، صافات)}} سلام بر انسانی که آن را به دلیل نیکوکاری اش مستحق گردید و او از عباد و بندگان مومن به رب العالمین است.

«سلام علی ابراهیم» _{^{(109، صافات)}} و «سلام علی موسی و هارون» _{^{( 120 صافات)}}، تمامی این بزرگواران تاریخ بشری به دلیل این که محسن و نیکوکار و مومن بودند به سلامی از خدایشان اجر و جایزه گرفتند. 

نه فقط آنها که تمامی مرسلین و نیکوکاران و مومنین مورد توجه مستقیم و بی واسطه خداوند بزرگ قرار گرفتند چرا که این سلام «قولا من رب رحیم» است.

پنجمین سین سفره قرآنی را دردلم قرار دادم و آن « سلام علی المرسلین»_{^{(181 صافات)}} بود.

 دل، بی تابی می کرد و از درون خویش بلند ندا می داد و از «یاسین» مدد خواست  تا ششمین سین قرآنی را بیابد و در بالاترین نقطه سفره دل آن را جای دهد جایی که همتای خود قرآن باشد و آن همان سلامی است که از آدم تا امروز بر تمامی عاشقان الهی توشه و توان ادامه راه داده است.

توبه آدم، نقش عرشه کشتی نوح، زمزمه ی ابراهیم و اسماعیل در بنای کعبه، ملجأ مادر موسی در کنار رود نیل و تسبیح مریم در توّلد مسیح در این سین و سلام  قرآن نهفته است.

«سلام علی آل یاسین» _{^{(130 صافات)}}، سلام بر محمّد (ص) و علی (ع) و فاطمه (س) و حسن (ع) و حسین (ع) وائمه اطهار از ذریه ی حسین (صلوه الله و سلامه علیهم).

از  سیری که در کلام الله داشتم شش سین قرآنی در سفره دل گذاشتم  و دل هیجان زده یافتن هفتمین سین بود. لذت توجه خالق بزرگ بر مخلوق و محبوب خویش چنان روحم را مجذوب نمود که شیفته در خودی خود داد می زدم: آیا من کوچک هم می توانم مورد توّجه خداوند بزرگی قرار گیرم که بزرگی اش وصف ناشدنی است.

آیا من و آیندگان نیز می توانیم مورد سلام و توّجه مستقیم رب رحیم واقع گردیم.

قرآن را دوباره گشودم و به دنبال هفتمین سین نیت زدم و چنین یافتم:«سلام هی حتی مطلع الفجر»_{^{(5، قدر)}} و امیدوارتر از پیش لبخندی به روی تمامی خوبی های خلقت خالق زدم چرا که دانستم  این سلام تا «مطلع فجر» و نهایت  دنیا ادامه دارد.

با چشمی گریان دستانم را به آسمان بالا بردم و خدای مهربان را به قرآن قسم دادم و گفتم:

یا مقلب القلوب والابصار

یا مدبرالیل و النهار

یا محول الحول والاحوال

حول حالنا الی احسن الحال

تا من هم از محسنین گردم و بشنوم قول الهی را که می فرماید انا کذلک نجزی المحسنین و انه من عبادنا المومنین

نوشته: محسن سیداسماعیلی – گروه دین و اندیشه تبیان

تنظیم برای سایت: عسگری

حکمت خواندن سوره حمد در نماز

از حضرت رضا (ع) نقل شده: اگر بپرسند: چرا خداوند در همة نمازها امر كرده تا سورة‌ حمد خوانده شود.

در پاسخ می‎گوئیم: برای اینكه قرآن مهجور و متروك نگردد همواره نمازگزاران با قرآن ارتباط داشته باشند و آن را از یاد نبرند و انتخاب این سوره از این روست كه همة معارف و مفاهیم قرآن در سوره حمد جمع است،‌ و سوره حمد با محتوای بلند و وسیعی كه دارد همه اصول و اركان قرآن را درون خود جای داده است.

«فقد اجتمع فیه جوامع الخیر و الحكمة فی امر الآخرة و الدنیا ما لایجمعه شییء من الاشیاء».

در سوره حمد،‌ همه برنامه‎های كلّی نیك و حكمت، در امور دنیا و آخرت جمع شده «و این سوره كانون همه ابعاد قرآن شده است» ولی در سوره‎های دیگر، چنین جامعیّتی وجود ندارد.

منبع:

بحار: ج 85، ص 54 و علل الشّرایع: ج 1، ص 247، عیون الاخبار: ج2، ص 107

تنظیم برای تبیان: شکوری

آیا رعایت مد در نماز واجب است؟

یكی از بحث‌های مهم علم تجوید، «مدّ و قصر» است. مدّ از احكامی است كه باعث زیبائی تلاوت قرآن مجید می‌شود و در علم تجوید برای آن قواعد معیّنی را آورده‌اند.

«مدّ» در لغت به معنای «كشش» و در اصطلاح «امتداد صوت (كشیدن صدا) در حروف مدّی بیش از مقدار طبیعی.»[1] می باشد. مدّ‌ اقسامی دارد یكی از آنها مدّ‌ متصل (مدّ واجب) است كه حرف مدّ (الف مدّی، یاء مدّی، واو مدّی) و سبب مدّ (همزه و سكون) در یك كلمه واقع شوند.[2] و حرف مدی به اندازه 4 الف یا 2 الف كشیده می‌شود.[3] مانند: سوء ـ جاء ـ ضالّین و...

اصطلاح مدّ واجب، اصطلاح تجویدی است، نه فقهی و تكلیفی. بنابراین چنانچه كسی قرآن را با مدّ قرائت نكند به لحاظ قرائت عربی، قرآن را صحیح نخوانده است؛ نه آن كه مرتكب گناهی شده باشد، لكن در خصوص نماز، كسانی كه قائل به وجوب این‌گونه مدّ در كلمات هستند، اشتباه در آن موجب بطلان نماز می‌شود.

معرفی منابع جهت مطالعه بیشتر:

1. روانخوانی و تجوید قرآن كریم، علی حبیبی، محمد رضا شهیدی.

2. حلیه القرآن، سید محسن موسوی، ج5.

صدور جواز در تاخير نماز اول وقت!

1. کسي که نافله ظهر و نماز عصر مي‌خواند به اندازه خواندن نافله، نماز ظهر و عصر را به تاخير بيندازد و الا اگر نافله نمي‌خواند اول وقت افضل است.

2. کساني که شب عيد قربان از عرفه به مشعر الحرام مي‌روند مستحب است نماز مغرب و عشا را به تاخير بيندازند و در مشعرالحرام بخوانند.

3. بهتر است نماز عشا را قدري به تاخير بيندازي تا قرمزي سمت مغرب برطرف شود.

4. زن مستحاضه نماز ظهر و نماز مغرب را تا آخر وقت فضيلت آنها به تاخير بيندازد تا با يک غسل بتواند آنها را با عصر و عشا بخواند.

5. کسي که چهار رکعت از نافله نماز شب را خوانده وقت اذان صبح مي‌شود مستحب است نماز صبح را به تاخير بيندازد تا نماز شب را کامل کند.

6. روزه‌داري که ضعف بر او غلبه کرده باشد يا جمعي منتظر او باشند بهتر است نماز را تا بعد از افطار به تاخير اندازد.

7. کسي که يقين به داخل شدن وقت نماز ندارد بايد آنقدر صبر کند تا يقين به وقت نماز پيدا کند.

8. کسي که در حال خودداري از بول و غائط است؛ مکروه است نماز بخواند لذا تا پس از قضاي حاجت نماز را به تاخير بيندازد.

9. کسي که به خاطر نداشتن آب بايد تيمم کند اگر اميدِ پيدا کردن آب دارد بايد نماز را تا آخر وقت به تاخير بيندازد.

10. کسي که نمي‌تواند بول و غائط خود را نگهداري کند نماز ظهر و نماز مغرب را به تاخير بيندازد تا با عصر و عشا با هم بخواند.

11. زني که بچه شير مي‌دهد و جز يک لباس پاک بيشتر ندارد نماز ظهر و عصر را به تاخير مي‌اندازد تا نزديک غروب، تا چهار نماز(ظهر و عصر و مغرب و عشا) را با هم بخواند.

12. کسي که نافله صبح مي‌خواند مستحب است نماز صبح را به تاخير بيندازد تا نافله صبح را بخواند.

13. مسافري که مي‌داند پيش از قضا شدن نماز ظهر و عصرش به وطن مي‌رود، بهتر است نماز ظهر و عصر را به تاخير بيندازد تا در وطن تمام بخواند.

14. مسافري که مي‌داند تا چند لحظه ديگر به جايي مي‌رسد که براي نماز مناسب‌تر است بهتر است نماز را به تاخير بيندازد تا در جاي مناسب نماز بخواند.

15. امام جماعتي که منتظر ماموم، يا مامومي که منتظر امام جماعت است مستحب است نماز را تا رسيدن امام يا ماموم به تاخير بيندازد.

16. جايي که اگر نماز را به تاخير بيندازد به مکان شريفي(مثلا مسجدي يا حرم امام يا امام زاده‌اي) مي‌رسد يا اين که در آن مکان حضور قلب بهتري پيدا مي‌کند مستحب است به تاخير بيندازد.

17. به تاخير انداختن نماز اول وقت به خاطر رسيدگي به حاجت و نياز مومني.

منابع:

- رساله توضيح المسائل امام خميني

- برگرفته از رواياتي در بحارالانوار، ج 83 .

سايت تبيان

مهري هدهدي

شهادت امام رضا علیه السلام بر وبلاگ نویسان تسلیت باد

	ضامن آهو (زندگینامه)
	جمع بهترین ها
	حکمت های منظوم
	آداب زیارت
	عزّت نیازمند
	دستهایم را بسوی تو بلند کرده ام
	چهل سخن
	گفت و گو با استاد محمود فرشچیان ( طراح ضریح جدید حرم مطهر امام رضا علیه السلام )
	قاب خاطره
	سخنرانی حجت الاسلام انجوی نژاد در مشهد مقدس
	روضه امام رضا (ع) توسط مرحوم حجت الاسلام کافی
	مداحی
	زیارتنامه صوتی امام رضا
	داستان هایی از امام رضا (ع)
	کتابخانه امام رضا
	ویژه نامه های گذشته
	تصاویر ویژه
	Screensaver

چرا شيعيان ، همانند اهل تسنن نمازهايشان را در پنج وقت نمی‌خوانند؟

خواندن نماز هم در پنج وقت جايز است و هم در سه وقت ؛ البته اگر مشكلي براي تحصيل و شغل شخص نداشته باشد ، بهتر است كه در پنج وقت خوانده شود . شيعيان بر اين مطلب اتفاق نظر دارند و براي اثبات اين مطلب دلايل محكم و قاطعي هم از كتاب‌هاي شيعه و هم از صحيح‌ترين كتب اهل سنت دارند . از آن‌جايي كه طرف ما در اين مسأله اهل تسنن هستند ، ما فقط به دلايلي از كتاب‌هاي آن‌ها مي‌پردازيم .

بخاري و مسلم هر دو در صحيح‌ترين كتاب‌هاي اهل سنت بعد از قرآن و نيز احمد حنبل رئيس حنابله و احمد الطيالسي در مسندشان نقل كرده‌اند :

عَنْ ابْنِ عَبَّاسٍ أَنَّ النَّبِيَّ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ صَلَّى بِالْمَدِينَةِ سَبْعًا وَثَمَانِيًا الظُّهْرَ وَالْعَصْرَ وَالْمَغْرِبَ وَالْعِشَاءَ .

ابن عباس مي‌گويد : رسول خدا صلي الله عليه وآله وسلم  در مدينه نماز ظهر و عصر و نيز مغرب و عشاء را ، هشت ركعتي و هفت ركعتي خواند .

يعني نماز ظهر و عصر را كه در مجموع هشت ركعت مي‌شوند و نيز نماز مغرب و عشاء را كه در مجموع هفت ركعت مي‌شوند ، يك جا خواند ؛ همان طوري كه امروزه شيعيان مي‌خوانند .

صحيح البخاري ، ج 1 ، ص  182  ،  باب مواقيت الصلاة  و ج 1 ، ص 186 و  صحيح مسلم ، ج 1  ، ص 491 ، باب صلاة المسافرين  ، و  مسند أحمد بن حنبل ، ج3  ، ص 280 ، ح 1918 و ج 3  ، ص 283 ، ح 1929 و ج 4 ، ص 154 ح 2465 و  ص 201 ح 2582 و  مسند أبي داود الطيالسي ، ص 341 ، 342 ، ح 2164 ، 2629 .

همچنين مسلم در صحيح خود ، مالك بن أنس ، رئيس مالكي‌ها در المؤطأ ، ابو داود ، نسائي و بيهقي در سننشان ، احمد بن حنبل و ابوعوانه در مسندشان اين روايت را نقل كرده‌اند :

عَنْ ابْنِ عَبَّاسٍ قَالَ صَلَّى رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ الظُّهْرَ وَالْعَصْرَ جَمِيعًا وَالْمَغْرِبَ وَالْعِشَاءَ جَمِيعًا فِي غَيْرِ خَوْفٍ وَلَا سَفَرٍ .

ابن عباس مي گويد : رسول خدا صلي الله عليه وآله وسلم ، نماز ظهر و عصر را باهم و نيز نماز مغرب و عشاء را باهم خواندند ؛ در حالي نه ترسي وجود داشت و نه در سفر بودند .

 صحيح مسلم ، ج1 ، ص 489 ، باب صلاة المسافرين و الموطأ ، ص 73 ، ح 327 و سنن أبي داود ، ج 2  ، ص 6  ، ح 1210 ، 1214  و  سنن النسائي ، ج 1 ، ص 315 ح 600  و  مسند أحمد بن حنبل ، ج 3  ، ص 292 ، ح 1953 و ج 4  ، ص 191 ، ح 2557 و صحيح ابن خزيمة ،  ج 2 ،‌ص 85 ، ح 971 و مسند أبي عوانة ، ج 2 ،‌ ص 353  و السنن الكبرى ، ج3  ، ص 166 ، 167 .

و جالب اين است كه الباني وهابي كه بن باز مفتي اعظم عربستان از او با عنوان «بخاري دوران» ياد مي كرد ، در كتاب‌هاي صحيح سنن أبي داود ، ج 1 ، ص 224 ، ح 1068 و صحيح سنن النسائي ، ج 1 ، ص 130 ح 585 اين روايت را تصحيح كرده است .

اما متأسفانه اهل سنت با اين كه اين همه روايت صحيح السند در اين باره در صحيح‌ترين كتاب‌هاي آن‌ها وجود دارد ، لجاجت به خرج مي‌دهند و اجازه با هم خواندن نماز را نمي‌دهند . و همين مسأله باعث شده است كه بسياري از جوانان اهل تسنن از نماز و عبادت دلسرد شوند ؛ چون نه مي‌توانند به تحصيل شان برسند و نه به كسب و كار . اما اگر نماز خواندن در سه وقت باشد ، هيچ مشكلي براي مردم پيش نخواهد آمد و هر كسي كه مسلمان است به راحتي مي‌تواند فرايض خود را انجام دهد . ظهر كه براي استراحت به منزل مي‌رود ، نماز ظهر و عصر را با هم مي‌خواند و براي كار و درس او هيچ مزاحمتي ندارد . همين در مغرب و عشاء .

و جالب‌تر اين كه روايات فراواني در صحيح‌ترين كتاب‌هاي اهل سنت آمده است كه همين نظر ما را تأييد مي‌كند . مسلم بن حجاج در صحيح خود ، ترمذي ، أبي داود ، نسائي و بيهقي در سننشان و نيز احمد حنبل و أبي عوانه در مسندشان نقل مي‌نويسند :

عَنْ ابْنِ عَبَّاسٍ قَالَ جَمَعَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ بَيْنَ الظُّهْرِ وَالْعَصْرِ وَالْمَغْرِبِ وَالْعِشَاءِ بِالْمَدِينَةِ فِي غَيْرِ خَوْفٍ وَلَا مَطَرٍ فِي حَدِيثِ وَكِيعٍ قَالَ قُلْتُ لِابْنِ عَبَّاسٍ لِمَ فَعَلَ ذَلِكَ قَالَ كَيْ لَا يُحْرِجَ أُمَّتَهُ .

ابن عباس مي گويد : رسول خدا صلي الله عليه وآله وسلم  در مدينه ميان ظهر و عصر و مغرب و عشاء جمع كرد ؛ در حالي كه نه ترسي بود و نه باراني وجود داشت . وكيع ( رواي روايت ) مي‌گويد از ابن عباس سؤال كردم ، پيامبر چرا اين كار را مي‌كرد ؟ گفت : به اين دليل كه امتش به سختي نيفتند .

 صحيح مسلم ، 1 ، ص 490  ، باب صلاة المسافرين و سنن الترمذي ، ج 1 ، ص 354 ، ح 187 و سنن أبي داود ، ج 2 ، ص 6 ، ح 1211 و سنن النسائي ، ج 1 ، ص 315 ، ح 601  و مسند أحمد بن حنبل ، ج 5 ، ص 81 ، ح 3235 و  ص 113 ، ح 3323 و  مسند أبي عوانة ، ج 2 ، ص 353 و سنن البيهقي ، ج 3 ، ص 167 .

ألباني اين روايت را نيز در صحيح سنن أبي داود ، ج 1 ، 224 ، ح 1070 و صحيح سنن النسائي ، ج 1 ، ص 130 ، ح 586 و در إرواء الغليل ، ج 3 ، ص 34 ، ح 579 تصحيح كرده است .

اين نشان مي‌دهد كه رسول  گرامي اسلام صلي الله عليه وآله وسلم تمامي اين مسائل را پيش بيني كرده بوده و به فكر امت خود بوده است . وقتي بشود نماز را در سه وقت بخوانيم ، چه ضرورتي وجود دارد كه به مردم سخت بگيريم و با اين كار جوانان مسلمان را به هر چه نماز و عبادت است ،‌ بدبين و دلسرد كنيم .

البته همان‌طور كه پيش از اين گفتيم ، اگر كسي بتواند در پنج وقت بخواند مشكلي ندارد و شايد ثواب بيشتري هم ببرد ؛ ولي خواندن در سه وقت نيز اشكالي ندارد .

چندين روايت ديگر نيز در صحيح  مسلم و ديگر كتب اهل سنت وجود دارد كه نظر ما را تأييد مي‌كند كه به همين اندازه بسنده مي‌كنيم .

موفق باشيد

برداشت از: ستاد اقامه نماز